Kuća na Savi kojoj ne treba klima: Vetar sa reke prirodno hladi enterijer
Sezonska kuća arhitekte Riste Dobrijevića oslanja se na čeličnu konstrukciju, tekstilni omotač i prirodno strujanje vazduha, dok se njeni platneni paneli tokom zime uklanjaju.
Smešten u blizini Beograda, projekat Sezonska kuća na reci Savi nastao je tokom 2022. i 2024. godine u beogradsko-lisabonskom studiju CADO Arhitekti, a kao autor potpisuje ga arhitekta Riste Dobrijević, dobitnik Velike nagrade 48. Salona arhitekture.
Završena ove godine, kuća kraj reke nastala je iz želje vlasnika da dobije mesto namenjeno odmoru i bližem povezivanju sa prirodom. Kao odgovor na tu želju, projektovana je demontažna sezonska kuća, čija otvorenost i prilagodljivost prate ritmove okolnog pejzaža.
Osmišljen kao lagano sezonsko utočište, objekat površine od 164 kvadratna metra koristi vetrove sa reke Save kako bi stvorio prilagodljiv prostor koji zadržava prirodnu prijatnost bez mehaničkog hlađenja.
Pročitajte još na Gradnja.rs:
Odnos kuće prema vetru kao glavni izazov
Kako objašnjava autor, glavni arhitektonski izazov bio je odnos kuće prema vetru koji dolazi sa reke Save – tokom proleća i leta, prijatni povetarci koriste se kao prirodni izvor provetravanja i rashlađivanja.
„Umesto da se suprotstavlja ovim promenljivim uslovima, kuća ih prihvata, dopuštajući klimi da oblikuje njenu orijentaciju, konstrukciju i materijalni izraz“, navodi za Gradnju Dobrijević.
Pasivno klimatsko rešenje neutrališe potrebu za dodatnim hlađenjem, istovremeno obezbeđujući toplotnu ugodnost tokom toplijeg, letnjeg dela godine.
Vitka čelična konstrukcija nosi lagani tekstilni omotač sačinjen od platnenih panela, zavesa i užadi. Pažljivo postavljeni otvori između krovnih i zidnih ravni omogućavaju neprekidno poprečno provetravanje, zahvaljujući čemu svež vazduh sa Save prirodno struji kroz unutrašnjost.
„Ovakvo pasivno klimatsko rešenje neutrališe potrebu za dodatnim hlađenjem, istovremeno obezbeđujući toplotnu ugodnost tokom toplijeg, letnjeg dela godine“, navodi Dobrijević, koji je zajedno sa Ljiljanom Čavić osnovao studio 2018. godine.
Delimično demontažni karakter kuće
Tekstilni omotač osmišljen je tako da odgovara na sezonske promene. U periodima snažnijeg vetra i kiše, čelični okvir obezbeđuje neophodnu konstruktivnu stabilnost, uz očuvanje lakoće celokupnog arhitektonskog koncepta.
„Delimično demontažni karakter kuće omogućava da se platneni paneli tokom zime uklone i odlože, čime se produžava njihov vek trajanja i dodatno naglašava sezonski ciklus objekta“, ističe arhitekta.
Nenametljivo uklapanje u okruženje
Unutrašnjost je osmišljena kao jedinstven i prilagodljiv prostor, a ne kao niz unapred određenih prostorija. Lagan i pokretan nameštaj omogućava da se u kući, bez izmene prostorne organizacije, održavaju časovi pilatesa, neformalnog okupljanja ili miran odmor.
„Jednostavna geometrija, uravnotežene proporcije i svedena paleta prirodnih zemljanih tonova omogućavaju kući da se nenametljivo uklopi u okruženje između vojvođanske ravnice i predela koji se uzdiže sa druge strane reke Save“, navodi Dobrijević i dodaje:
„Umesto da dominira okruženjem, kuća odgovara na klimu, kretanje i sezonske ritmove, stvarajući mirno utočište koje snaži vezu između čoveka i prirode“.
Više od sezonskog utočišta
Tokom zime, kuća ulazi u period mirovanja, kada se njeni paneli uklanjaju i pažljivo skladište. Sa dolaskom proleća paneli se ponovo postavljaju, otvarajući kuću prema reci i okolnom pejzažu.
„Kroz ovu periodičnu transformaciju, kuća postaje više od sezonskog utočišta: ona pruža prilagodljiv prostor za ponovno povezivanje sa prirodom, druženje i stvaranje trajnih uspomena na obali reke Save“, zaključuje Dobrijević.
Grafički prilozi
Foto-galerija
Faktografija
Sezonska kuća na reci Savi
Beograd, Srbija
2022–2024.
2026.
164 m²
Riste Dobrijević
Miloš Martinović
